Deel 4: Wie was de meest succesvolle Nederlandse Olympiër van de 20ste eeuw?
De nieuwe succesvolle sport podcast serie: "Derde Ronde van Los Angeles van 1932 tot 2028"
In an engaging and comprehensive discussion, the podcast delves into the historical significance of doping scandals in the world of athletics, particularly as it pertains to the Olympic Games. The episode provides an insightful analysis of Ria Staalman's experiences during the 1984 Los Angeles Olympics, where she faced both triumph and intense scrutiny. The hosts reflect on how her achievements were overshadowed by allegations of doping, a theme that resonates throughout the history of competitive sports.
As the conversation unfolds, the hosts consider the psychological and societal pressures that compel athletes to resort to performance-enhancing drugs, especially in a sporting culture that increasingly emphasizes success at any cost. Staalman’s eventual confession regarding her use of steroids presents a pivotal moment for discussion, prompting an exploration of the ethical implications and the long-lasting effects such decisions have on athletes’ lives and legacies. The episode serves as a critical examination of the intertwining narratives of integrity, competition, and the relentless pursuit of excellence, offering listeners a profound understanding of the complexities surrounding doping in sports.
Takeaways:
- This episode delves into the historical context of the Los Angeles Olympics from 1932 to 2028, examining the evolution of this significant event over the decades.
- We explore the implications of doping in sports, particularly focusing on the cases of Dutch athletes and the societal pressures they faced during their careers.
- The discussion includes a critical analysis of the public perception surrounding doping allegations, as exemplified by Ria Stalman's experiences and her eventual admission of using performance-enhancing substances.
- The podcast highlights the complexities of Olympic history, including the achievements of Charles Pahout de Mortagne and his contributions to Dutch equestrian sports during the twentieth century.
- We reflect on the broader impact of doping scandals on the integrity of sports and how they influence the narratives surrounding athletic accomplishments.
- The episode also considers the societal and cultural factors that have shaped the Olympic Games, from the grandeur of the 1932 Los Angeles Olympics to the modern-day challenges athletes face.
Companies mentioned in this episode:
- NOS
Transcript
Ja, we zouden zeker ergens op terugkomen. In de derde aflevering hebben we het gehad over doping en disqualificaties.
We zijn toen geëindigd met de vraag welke Nederlanders zijn er ooit tijdens de Olympische Spelen betrapt op doping. Toen hebben we als eerste genoemd de wielrenner. Weet jij nog hoe die heette?
Speaker A:Ja, zeker. Aad van der Hoek.
Speaker B:Aad van der Hoek. Dat hebben we uitgebreid besproken. Maar jij had eerst in je hoofd dat er ook nog een dame was en die hebben wij nog niet besproken.
we graag. Dat was namelijk in: re is dat zij na de Spelen in:En daarin werd zij toch behoorlijk kritisch bevraagd en het vuur aan de schenen gelegd aan de hand van wat die chef Winkels had geroepen. Die had namelijk geroepen als je boven de 70 meter werpt met de discus, dan moet er sprake zijn van doping.
Nou, dat is ook toch al een bout uitspraak natuurlijk. En dat werd haar voorgelegd met ook gewoon de directe vraag. Heb jij versterkende middelen gebruikt?
Nou, toen heeft zij uitgelegd dat dat niet het geval was en dat het belachelijk is dat deze chef winkelster dat had geroepen.
Zij vertelt zelfs in die uitzending dat zij inmiddels een advocaat had ingeschakeld om die chefwinkels aan te klagen en tot een rectificatie te dwingen. Maar wat wel opvalt in die uitzending, want dat kan je nog terugzien op YouTube, is dat ze als zij haar verhaal doet constant naar beneden kijkt.
En pas helemaal aan het einde kijkt ze die Ruut de Weijde een beetje aan.
Nou wil ik niet met psychologie van de koude grond komen, maar het is toch wel in het algemeen zo dat als mensen niet de waarheid spreken, dat ze moeite hebben om iemand recht in de ogen aan te kijken. Ik heb dat zelf als advocaat natuurlijk ook vaak meegemaakt met getuigen. En daar werd toen ook al wat over gezegd na die uitzending.
Dat zie je ook wel. Maar uiteindelijk was er natuurlijk geen bewijs en is dat verder eigenlijk weggeëbd.
g wel opvallend is, is dat in: b begon Carl Lewis daarmee in:Maria Stalman die heeft dat niet gedaan.
Speaker A: jk vier keer goud gewonnen in:Hij werd steeds groter naarmate hij weer een gouden medaille pakte. En het werd daardoor ook inderdaad een fenomeen. Ja, we gaan vloggen, uiteraard.
Speaker B:Ria Stammer kreeg ook de vraag, waarom deed je dat niet? Zeg ze nou, ik hou niet zo van dat nationalistische gedoe. En ik vind het een beetje overdreven. Maar waarom vertel ik dit nou allemaal?
lijk zo is dat zij in januari:En dan legt zij uit dat zij goed was in haar sport, dat ze een talent was.
Maar dat als ze naar het Oostblok ging, toen nog het ijzeren gordijn wat we hadden, ze kwam in Oost-Duitsland en in Rusland, zag ze van die hele grote sterke dames, haar concurrenten, waarvan ze natuurlijk zelf ook dondersgoed wist van nou, dat zit niet helemaal goed. Qua eerlijkheid. En die gooiden ook elke keer 15 meter ongeveer verder, wat heel veel is in die sport. Dat is ongeveer 30 procent verder.
Nou ja, en als je allebei talent hebt, is dat natuurlijk een enorm verschil. Dus die spelen kwamen eraan. Dat was haar verhaal.
En toen dacht ze ja, ik kan naar die Spelen gaan, maar ik wil alleen maar naar die Spelen om te winnen. Dus ja, dan moet ik hetzelfde eigenlijk doen als wat mijn concurrenten, wat mijn vijanden doen.
En dat was haar uitleg om die versterkende middelen te gebruiken. Nou, daar kan je natuurlijk heel veel van vinden. En natuurlijk kan je met het vingertje wijzen en zeggen dat moet je niet doen.
Maar dit is wel wat je wel vaker hebt gehoord van mensen die later toegeven dat ze doping hebben gebruikt, dat ze in een omgeving zaten waarin zij zagen dat het er dus oneerlijk aan toeging en dat ze hun talent niet konden verzilveren en dus diezelfde middelen zijn gaan gebruiken. waardoor er een soort zelfde level playing field ontstaat. Dat is een beetje raar om uit te drukken, maar zo zou je het natuurlijk wel kunnen zien.
En ze uiteindelijk toch beter bleek te zijn tijdens die spelen in Londzese. Dan was het geloof ik wel zo dat uitgerekend bij die spelen die concurrenten die heel veel aan de bolen slikten er niet waren.
Ze was misschien ineens nodig geweest. Maar goed, zij is de enige naast die wielrenner die we net hebben genoemd, een Nederlandse atleet.
die dus niet zozeer betrapt is op doping, maar het zelf uiteindelijk vele jaren later heeft toegegeven. Ja, en de vraag was natuurlijk, wat zijn dan de consequenties? Moet ze die gouden medaille inleveren? Het was natuurlijk ook een nationaal record.
Dan loop je ook weer tegen juridische zaken aan, want ook doping overtredingen die kunnen verjaren. En er waren zoveel jaren overheen gegaan dat de IOC die medaille niet meer kon intrekken. Dus die gouden medaille is gewoon blijven staan.
t de toenmalige voorzitter in:En die krijgt dan de vraag van, ja, wat is dan nu het nationale record?
Speaker A:Daar wist hij toen geen antwoord op te geven.
Speaker B:En toen zei hij, tegen die een beetje moeilijk doet, ja, dan moeten we eigenlijk twee jaar nog teruggaan voordat dat plaatsvond. En ja, dus daar waren ze nog niet helemaal uit. Ik weet niet wat het nationale record nu is.
Ja, en ik denk dat dit, Rick, toch wel een heel bekend verhaal is bij onze generatie of mensen die nog iets jonger zijn. De hele jonge generatie zal het misschien niet weten, maar het is toch wel een heel bekend geval eigenlijk in de Nederlandse sportwereld.
Speaker A:Ja, zeker. En Ria Stalman was natuurlijk ook een fenomeen in Nederland als atlete. En ja, zij is ook gewaardeerd gewoon toch voor haar gouden medaille destijds.
Want iedereen wist natuurlijk ook wel dat haar concurrentie niet veel anders deed.
Dus dat die DDR en de Russen, maar ook Amerikanen, ja, waren natuurlijk ook allemaal voorzien van de nodige spullen, anders dan alleen maar die discus.
Speaker B:Ja, klopt.
Speaker A:Dus dat was in die tijd en daar kan je wat van vinden. En nou ja, 32 jaar later geeft ze dan toe dat zij het in ieder geval gebruikt had.
Speaker B:Het is wel goed dat je dat zegt, want als je toch even al die atleten verplaatst in die sporten, moet het toch heel moeilijk zijn geweest om dat te accepteren. Voor atleten, maar ook voor zwemmers speelde dat natuurlijk ook heel erg.
En als je dan achteraf ook in films en documentaires ziet dat Ikarius, dat is een van de beste documentaires die er zijn, gaat dan over de doping ook weer in het wielrennen. Maar hoe geraffineerd dat in Rusland er allemaal aan toe is gegaan en hoe geïnstitutionaliseerd dat ook was.
En dat moeten die atleten die niet gebruikten natuurlijk ook allemaal hebben geweten. Dus dat is toch moeilijk om daarmee om te gaan. En ik hoop dat wij in de vele afleveringen die wij gaan maken nog eens een sporter treffen.
die niet zozeer over eigen doping gebruikt, maar juist niet over eigen doping gebruikt, maar over het fenomeen dat zij zagen dat de anderen doping gebruiken en zij het niet deden, hoe ze daar als sporter mee om zijn gegaan.
Speaker A:Ja, en het is ook inderdaad heel goed om gewoon ook aan de tijd te denken waarin het gebeurde. Ja, dat is natuurlijk ook heel belangrijk. Was het in de jaren 50? Was het in de jaren 80? Is het nu?
Ja, het is allemaal zo anders geworden in elke periode weer.
Speaker B:Ja, zij vertelde trouwens ook dat er waren wel dopingcontrollers, maar niet tijdens de trainingen, alleen tijdens de wedstrijden. Dus zij heeft het met name gebruikt om harder en beter te kunnen trainen, maar met name beter te kunnen herstellen.
En als je beter kan herstellen, dan kan je natuurlijk meer opbouwen in je lichaam.
En als je dat dan hoort, dan denk je nou, het is toch maar goed dat die onverwachte dopingcontroles nu plaatsvinden, dat je die whereabouts moet doorgeven.
Maar goed, de andere kant van het verhaal is, Ja, als je nu kijkt naar het professionele wielrennen en de wattages die door de toppers worden gereden. Het zijn elke keer weer records als ze een tijdrit rijden of ze gaan bergop. Ja, misschien is het allemaal nog veel geraffineerder geworden.
Misschien moet je het ook geen doping noemen, maar is het wat anders?
Maar zonder dat heel goed Laten we zeggen qua nutrition, qua voeding en medisch te begeleiden kan je dat soort wattages en snelheden natuurlijk nooit produceren.
Speaker A: l ik graag even terugkomen op: Speaker B:Pahout de Mortagne.
Speaker A:Pahout de Mortagne. En hij was dus een van de mensen van het eventing team. En hij was ook individueel rijder.
Nou, bij het eventing team doe je dressuurrijden, springen en je doet dus de millefree. Dus dat zijn drie onderdelen en die drie onderdelen bij elkaar, die zorgen ervoor wie uiteindelijk daarvan de winnaar zal zijn.
Speaker B:En dat bestaat nog steeds?
Speaker A:Ja, zeker. Dat gebeurt nog steeds.
Maar Charles Pauwout de Mortagne, die was dus de meest succesvolle Nederlandse Olympiër, vergis je niet, van de twintigste eeuw.
Speaker B:Van de twintigste eeuw? Ja, oké.
Speaker A:En natuurlijk zijn er nu in de 21e eeuw een aantal toppers in Nederland.
Speaker B:Die meer medailles begaald hebben. Met name de zwemmers.
Speaker A: In:Maar Pahut de Mortagne, die was dus de grootste Ja, met dode verzamelaar. Met dode verzamelaar van Nederland.
Speaker B:En hoeveel spelen heeft hij meegedaan?
Speaker A:Hij heeft drie keer meegedaan. In 24, 28 en 32. In 24 in Parijs. In 28 in Amsterdam. En in 32 dus in Los Angeles. Nou, als we dan even gaan kijken naar Los Angeles.
Amerika pakte de eerste plaats. En dan ben jij benieuwd natuurlijk wie werd er dan derde. Nou, derde werd niemand. Op nummer drie, vier en vijf.
Die haalden het einde niet, want die konden niet eindigen met drie paardrijders. Maar goed, goud en zilver werden uitgereikt en voor het eventing team van Nederland was dat zilver.
Speaker B:Maar hij had dus in totaal vijf medailles, meer dan van die blanke schoen?
Speaker A:Die had hij maar vier.
Speaker B:Ja, maar of vier.
Speaker A:Weliswaar in één Olympische Spelen, maar hij had er dus vijf.
Speaker B:Ik zag ook dat hij nog wel een bijzonder leven heeft gehad na die Olympische Spelen, met name in de oorlog.
Speaker A:Ja, dat kun je wel zeggen.
Speaker B:In de Tweede Wereldoorlog dan.
Speaker A:Ja, nou misschien even een klein stukje terug naar hem toe. Maar zijn vader, Charles Senior, die had het erover, daar ligt de kleine generaal. Toen had hij het kort na de geboorte over zijn zoontje.
Vader Pahut de Mortagne was het liefst zelf militair geworden, zoals later zijn zoon wel werd, maar vanwege gezondheidsproblemen was dat nooit gelukt. Vaderswoorden bleken profetisch, want zo'n lief werd inderdaad uiteindelijk generaal. Voor het zover was, maakte Pahut nog wel het een en ander mee.
Na de lagere school doorliep hij de HBS en de Koninklijke Militaire Academie. En hierna werd hij als tweede lieutenant geplaatst bij de Huzaren. Dus hij kwam echt in het leger.
Pahut toonde zich in korte tijd een vaardig ruiter en bleek goed met paarden om te kunnen gaan.
In:En de 30.000 toeschouwers, vergis je niet, die zaten in het Olympisch stadion en hielden de adem in toen de tengere Pauwhoed met zijn paard foutloos de ene hindernis naar de andere nam en de overwinning in de wacht sleepte. De Nederlands Ruiter-equipe won ook de landenwedstrijd. En zo ging Pauwhoed met twee gouden medailles naar huis.
Speaker B:Ja, dat was natuurlijk het thuisland, Amsterdam. Dus dat zal een geweldig succes zijn geweest toen.
Speaker A:Ja, precies. En weer vier jaar later vonden de Spelen plaats in Los Angeles. Ruiters en paarden reisden per schip.
Om de paarden tijdens de lange reis fit te houden, had Pauwhoed zelf een trendmolen. laten ontwerpen.
Speaker B:Ja, en we hebben uitgelegd hoe lang die trip duurde.
Speaker A:10, 11 dagen. En voor hun was het nog langer, want zij moesten dus ook door het Panama-kanaal.
Speaker B:Precies.
Speaker A:En dat was extreem. En in deze home trainer konden de paarden volle zeeën hun trainingsuurtjes maken.
De trainingsmethode wierp zijn vrucht af, want Pahud won in Los Angeles goud op zijn individuele springnummer en zilver met de Nederlandse ruitenploeg.
Speaker B:Ja, geweldig.
Speaker A:Dus ja, dat was natuurlijk heel mooi.
n de oorlog terecht en in mei:Voor het eerste keer werd sport gebruikt bij het herstel van zwaargewonde patiënten. Een hele verre voorloper dus van de Paralympische Spelen en Invictus Games. Daar is hij eigenlijk de grondlegger van geweest, op deze manier.
In Kareol bereikte hem het tragische nieuws dat zijn enige zoon, na een mislukte poging illegaal de Frans-Zwitsers grens over te komen in de oorlog, door de Duitsers in de buurt van Bessasson was gefusieerd. Dus dat kwam er ook nog even bij.
En zelf moest hij in mei 42 samen met andere Nederlandse beroepsofficieren, een Duitse krijgsvangerschap, weggevoerd naar het kamp in Stanislav in Polskalysie.
Speaker B:En heeft hij dat overleefd?
Speaker A: ug naar Polen in de zomer van:Mijn vluchtplan had ik al klaar, compleet met onderduikadressen en ik nam me voor om vlak voor de Duitse grens uit de trein te springen. Via het bezette België en Frankrijk reisde hij naar de Pyreneeën, naar Gibraltar. Een transportvliegtuig bracht hem vandaar naar Groot-Brittannië.
ch vervolgens in de zomer van: Speaker B:Ja, ongelooflijk.
Speaker A: ten, maar werd bestuurder. In: Speaker B:Dat ook nog. Echte NOC-naam of IOC-naam deze.
Speaker A: ¨re sloot hij uiteindelijk in:En helaas raakte hij door rheumatiek tijdens de laatste levensjaren gedeeltelijk verland. Een heel bijzonder verhaal natuurlijk. Die heeft natuurlijk heel veel betekend.
Speaker B: ver de omstandigheden daar in: Speaker A:Ja, dat klopt. En daar hebben ze de paarden ook, die hebben daar ook gelopen, zeg maar, want dat was in dat stadion.
Speaker B: Ja, ik denk dat ze dat in: Speaker A:Dit soort stadions zijn bijna niet meer te maken.
Speaker B:Nee, ik weet wel dat in 84, als je naar die beelden en die foto's kijkt, zie je ook nog dat kolossale stadion. Die zullen natuurlijk wel veel meer zitplaatsen nu hebben en toen ook al. Maar in 32 zou je natuurlijk heel veel staanplaatsen hebben gehad.
Speaker A:Ja, precies.
Speaker B:Ja, en dan kom je wel een aantal boven de honderdduizend. Ja, maar dat moet toch wel heel imponerend zijn geweest voor die sporters, zeker in die jaren.
Ik heb dat vorige keer al een beetje verteld, dat het allemaal niet goed ging in Europa. En dan zo'n event en dan twee maanden op stap zijn en dan ineens voor honderdduizend, honderdvijfduizend toeschouwers te sporten.
Ja, dat moet toch wel geweldig zijn geweest.
Speaker A:Ja, en er zijn natuurlijk ook heel veel toeschouwers geweest, ook in 32.
Speaker B:Ja, ja.
Speaker A:Er was heel veel belangstelling.
Speaker B:Ja, ja. Ja, dat kan me wel voorstellen. Men had daar natuurlijk ook de behoefte om weer wat te gaan vieren.
Want die beurskracht was uiteindelijk 29 in New York. Ik geloof dat de drooglegging werd, nou in 32 was dat nog gaande.
Speaker A:Werd het ontwikkeld?
Speaker B:Ja, ik denk dat pas een jaar daarna dat men het bier weer toeliet. Dus het zal wel alcoholvrij verlopen hebben daar als het goed is.
